Superasteridas Ornamentales I
Lamiidae tiene su propia sección.
Superasteridae / Asteridae / Orden Berberidopsidales / Familia Berberidopsidaceae
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Michay rojo.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 100-600 m.
Área de ocupación estimada inferior a 500 Km2. Severamente fragmentada, se infiere persistencia de disminución de bosque asociado a B. Corallina por tala y competencia con Eucaliptus spp. y Pinus radiata, tanto en Extensión, Área de Ocupación, número de localidades y número de individuos maduros.
Amenazas: La mayoría de las poblaciones crecen con vegetación remanente sujeta a invasión por plantaciones de Eucalyptus spp. y Pinus radiata. Otra amenaza la representa el pastoreo por parte de ganado vacuno. También se usa su fibra para confeccionar artesanía. Sólo una sub-población se encuentra dentro de un Área Protegida del Estado.
Amenazadas Zona Centro-Sur | FPhilippi | inaturalist | GDC Trepadoras | Chilebosque | Chilean Endemics | PatagoniaWildflowers | Recolección sustentable | ChileFlora | TheFerns | UdeC
Viveros: Pilmaiquen | La Flora
✿✿✿✿
Flor: Dic-Abr
Rara, en peligro
Foto 1: © Debbie White - RBGE
Foto 2: © Martin F. Gardner
Superasteridae / Asteridae / Orden Cornales / Familia Loasaceae
5 sépalos separados, 5 (a veces 4 o 10) pétalos. Estambres numerosos. Ovario inferior.
Hierba o subarbusto. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 3220-4100 m.
Países limítrofes: Argentina, Bolivia y Perú.
Sinónimos: Loasa chuquitensis, Blumenbachia chuquitensis, Caiophora superba
Caiophora cirsiifolia ⬤ ⬤⬤⬤
Hierba trepadora. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR.
Rango altitudinal: 3050-3950 m.
Países limítrofes: Perú.
Sinónimos: Caiophora sepiaria, Blumenbachia sepiaria
GDC Trepadoras | FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | Darwinion | collahuasi | UdeC | gbif
Caiophora coronata ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Ortiguilla.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 1500-4400 m.
Países limítrofes: Argentina y Bolivia.
Sinónimos: Loasa coronata, Blumenbachia coronata, Caiophora absinthiifolia
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | ChateauPerouse | niboldus | PatagoniaWildflowers | UdeC
Hierba o subarbusto. Perenne. Nativa.
Distribución: TAR.
Rango altitudinal: 2400-3900 m.
Países limítrofes: Perú.
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 3570-4600 m.
Países limítrofes: Bolivia.
Sinónimos: Loasa rosulata, Caiophora anemonoides, Caiophora rahmeri
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Grausa lateritia ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: COQ, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 1100-2500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa acaulis, Loasa lateritia, Blumenbachia acaulis
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | UdeC
Grausa martini ⬤ ⬤
Hierba trepadora. Anual. Endémica.
Distribución: ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 10-800 m.
Sinónimos: Loasa martinii
FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | PatagoniaWildflowers | UdeC
Loasa acanthifolia ⬤ ⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Ortiga brava.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 10-2000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa punicea
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | ChateauPerouse | UdeC
Loasa sigmoidea ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, MAU.
Rango altitudinal: 650-3500 m.
Países limítrofes: Argentina.
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Nasa urens ⬤ ⬤⬤
Hierba. Anual. Nativa.
Distribución: ANT.
Rango altitudinal: 10 m.
Países limítrofes: Perú.
Sinónimos: Loasa urens
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Pinnasa bergii ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: AYS, MAG.
Rango altitudinal: 60-1000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa bergii
Pinnasa nana ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: RME, ARA, LLA.
Rango altitudinal: 1550-2000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa nana
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 990-2800 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa pinnatifida, Loasa bridgesii, Loasa chillana, Loasa filicifolia, Loasa acutiloba, Loasa poeppigiana, Loasa tripartita
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | UdeC
Pinnasa volubilis ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 900-2600 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Loasa volubilis, Loasa artemisiifolia, Loasa volubilis var. alpina
Hierba trepadora. Anual o bienal. Endémica.
Nombre vulgar: Monjita.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 20-3000 m.
Sinónimos: Grammatocarpus volubilis, G. cumingii, Scyphanthus stenocarpus
GDC Trepadoras | FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | ChileFlora | niboldus | PatagoniaWildflowers | UdeC
Superasteridae / Asteridae / Orden Ericales / Familia Ericaceae
La mayoría arbustos siempreverdes. 4-5 sépalos unidos y 4-5 pétalos en forma de urna o campana. Generalmente el doble de estambres que pétalos; a veces es el mismo número. 5, a veces 4, carpelos unidos. Hojas sin estípulas, alternas u opuestas. Flores solitarias o en racimos bracteados. * K (5) c (5) A 5+5, anteras con dehiscencia apical, G (5). Polinización entomófila. Fruto, una cápsula o una baya, con semillas diminutas.
Empetrum rubrum ⬤ ⬤ ⬤⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Brecillo, murtilla de Magallanes.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG, JFE.
Rango altitudinal: 0-3650 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Empetrum nigrum var. andinum, Empetrum maclovianum
Curriculum nacional | inaturalist | TheFerns | ChateauPerouse | niboldus | ChileFlora | UdeC
Gaultheria racemulosa ⬤ ⬤ ⬤
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Murtillo de Juan Fernández.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 100-1400 m.
Sinónimos: Pernettya rigida, Pernettya mucronata var. mutica, Pernettya bridgesii, Pernettya racemulosa, Arbutus rigida
Ficha MMA | inaturalist | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | UdeC
Gaultheria insana ⬤ ⬤ ⬤⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Hued-hued.
Distribución: ANT, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-600 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Hippomanica insana, Pernettya furiens, P. insana, P. punctata, P. vernalis, P. melanocarpa, Arbutus furiens, A. punctata, A. vernalis, Gaultheria furiens, G. punctata, G. vernalis
Arbusto con ramas delgadas y erguidas, las jóvenes finamente pubescentes, laxamente cubiertas con setas más o menos adpresas, de color negruzco-rojizo. Hojas pecioladas, subcoriáceas, cubiertas en ambas caras por setas de ca. 1 mm, laxas o más o menos adpresas, de color castaño, caedizas que dejan puntos castaño-rojizos al desprenderse; envés pubescente; lámina de 25-50 (85) * 15-25 (40) mm, elíptica a oblongo-elíptica, más o menos anchamente cuneada y atenuada gradualmente hacia el ápice, terminando en una punta glandular algo obtusa; margen frecuentemente revoluto con dientes pequeños y redondeados. Flores unisexuales en racimos densos, de 20-30 (50) mm, con 6-20 flores blancas. Los pedúnculos y los pedicelos a veces densamente pubescentes y siempre cubiertos por pelos rígidos, rojizos y ramosos en su base. Pedicelos provistos de una bráctea pequeña en su base y de 2 bractéolas subopuestas en su cuarto o tercio inferior. Cáliz profundamente 5-partido, lóbulos de 2,5 mm, alargado-triangulares, ciliados y pubescentes. Flores masculinas con corola de 7 mm, oblongo-urceolada y pilosa en su cara interna; estambres 10, 5 de ellos más cortos; anteras de 1,2-2 mm, fértiles; gineceo con ovario menor y estéril. Flores femeninas con corola de 6 mm, urceolada y pilosa en su cara interna; estambres con las anteras estériles; gineceo con ovario glabro, fértil, estilo de 3-4,5 mm con el estigma bien desarrollado. Fruto, una baya de 5-6 mm diámetro, seca y globosa; de color blancorojizo, a veces, purpúreo-negruzco; sépalos ni acrescentes, ni carnosos
Curriculum nacional | GDC Trepadoras | inaturalist | ChateauPerouse | TheFerns | Floranativa | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | UdeC
Gaultheria mucronata ⬤ ⬤ ⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Chaura.
Distribución: LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-1100 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Gaultheria mucronata var. microphylla, G. myrtilloides var. minor, Pernettya mucronata var. parvifolia, P. mucronata var. microphylla, P. mucronata, P. mucronata var. rupicola, P. rupicola, P. ovalifolia, P. oblongifolia, P. litoralis, P. parvifolia, Arbutus mucronata, Arbutus rigida
Arbusto erguido con ramas robustas y ramillas glabras o pubescentes y laxamente setosas. Hojas pecioladas, coriáceas, glabras, aovado-elípticas a aovado-oblongas (1-2 * 0,4-0,6 cm). Margen dentado con 4-5 dientes redondeados gruesos a cada lado, y mucrón apical rígido de 1mm. Flores unisexuales solitarias axilares, pedicelo de 5-10 mm, finamente pubescente y laxamente setoso, rodeadas en la base por varias brácteas pequeñas y dos bractéolas casi opuestas. Cáliz profundamente 5-partido, lóbulos de 2 mm angostamente triangulares.
Flores masculinas con una corola de ca. 5 mm, campanulada; 10 estambres, anteras de 1 mm, filamentos de 1,2-1,5 mm; gineceo con ovario de 1,2 mm, piriforme, estéril.
Flores femeninas con una corola de ca. 4 mm, urceolado-cilíndrica; estambres estériles; gineceo con ovario fértil, estigma con 5 lóbulos bien desarrollados. Fruto, una baya de 6-8 (10) mm de diámetro, algo deprimida, casi globosa, rosada, raro blanca, cáliz ni acrescente ni carnoso.
En ausencia de frutos se puede confundir con G. phyllireifolia; en presencia de ellos se diferencia de G. angustifolia por el ancho de hoja, y de G. poeppigii, por la presencia de los mucrones apicales fuertes.
Curriculum nacional | inaturalist | La Nación | TheFerns | ChateauPerouse | niboldus | Parque Urbano El Bosque | PatagoniaWildflowers | UdeC
Viveros: La Huella | Pilmaiquen
Gaultheria phillyreifolia ⬤ ⬤ ⬤⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Chaura.
Distribución: LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-1500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Pernettya palenae, P. philippii, P. phillyreifolia, Arbutus phillyreifolia, Gaultheria florida, G. myrtilloides, G. phillyreifolia var. florida, G. lanceolata, G. myrtilloides var. racemosa
Arbusto con ramillas pubescentes, provistas de setas densas, de color castaño-rojizas. Hojas coriáceas, glabras, de (10) 12-19 (28) x 4-6 mm, aovado-oblongas, rara vez lanceoladas o aovadas, cortamente pecioladas; base cuneada hasta redondeada, ápice acuminado prolongado en un mucrón punzante, sobre todo en las hojas jóvenes, borde aserrado con (4) 6-8 (12) dientes a cada lado, que terminan en una seta glandular caediza, la cara superior con el borde engrosado y el nervio medio marcadamente prominente. Flores unisexuales, generalmente solitarias, dispuestas en las axilas de las hojas superiores, disminuyendo en tamaño en dirección al ápice, algunas veces forman cimas axilares con 3-10-flores; pedicelos de 5-16 mm, delgados, nutantes y provistos de 2-6 (9) bractéolas en la mitad inferior o en toda su longitud. Flores masculinas con cáliz de 2 mm, cuyos lóbulos son agudamente triangulares; corola de 4 mm, cónico-urceolada y pilosa en su cara interna; androceo con 10 estambres desiguales, anteras fértiles; gineceo con ovario residual, estéril. Las femeninas, con corola de 3 mm y ovario fértil. Fruto, una cápsula coriácea, de color castaño-claro, dehiscente desde el ápice, rodeada casi completamente por los sépalos, que se tornan carnosos y de un color negro-violáceo hacia la madurez.
En ausencia de frutos es difícil distinguirla de G. mucronata, aunque generalmente el mucrón foliar alcanza a casi un tercio del largo de la lámina, por lo que se ve mayor.G. phyllireifolia es más frecuente y abundante al norte de la provincia de Chiloé, en tanto que G. mucronata es más común y abundante al sur de la isla Grande de Chiloé.
Curriculum nacional | inaturalist | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | ChateauPerouse | UdeC
✿✿✿
☀️/🌤️ 🚿/💦
0,8-2,5 m
Dioico
Siempreverde
Fruto comestible
Gaultheria poeppigii ⬤ ⬤ ⬤⬤⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Chaura, chal, cheúkk, gus, amain-ngush.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 0-2500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Gaultheria myrtilloides, Gaultheria poeppigii var. nana, Pernettya myrtilloides var. myrtilloides, P. myrtilloides var. nana, P. poeppigii, P. poeppigii var. nana, P. phillyreifolia var. araucana, P. buxifolia, P. leucocarpa var. buxifolia
Arbusto erguido de 30-100 (150) cm de altura, o tendido (10-20 cm), denso; ramillas finamente pubescentes y laxamente setosas. Hojas brevemente pecioladas; las más jóvenes fina y laxamente pubescentes, especialmente en los bordes; lámina de (8) 10-20 x 3-5 (7) mm, ovado-elíptica anchamente oblongo-elípticas, algo aguda a causa de la costilla media algo prolongada, margen engrosado con 4-5 (7) dientes redondeados a cada lado. Flores unisexuales, solitarias, axilares; pedicelos de 4-5 mm, pubescentes, a veces, con glándulas estipitadas aisladas y caedizas, en la base están rodeados de 4 brácteas pequeñas y 2 bractéolas. Cáliz profundamente 5-partido, lóbulos de 1,5-2 mm, triangulares. Corola de ca. 3 mm, urceolada. Las flores masculinas tienen 10 estambres, 5 más cortos, con anteras de 1-1,2 mm, anchamente ovoide-oblongas y filamentos de 1-1,5 mm; gineceo con ovario estéril. Las flores femeninas tienen un androceo estéril y el gineceo con ovario fértil, de 1,5 mm globoso y piriforme. Fruto una baya de 4-6 mm de diámetro, globosa o algo deprimida, de color blanco, rosado o morado.
Hay ejemplares que podrían ser híbridos entre esta especie y G. pumila. Se reconocen por tener menor tamaño, hábito postrado, hojas más cortas y frutos color rosado muy pálido. Algunos de ellos se determinaron como G. poeppigii var. nana.
Curriculum nacional | inaturalist | PatagoniaWildflowers | UdeC
Superasteridae / Asteridae / Orden Ericales / Familia Primulaceae
Hierbas con hojas alternas, frecuentemente en rosetas. Flores bisexuadas, gamopétalas, en umbelas, panojas o solitarias.
* K (9-5-3) persistente, C (9-5-3) A 9-5-3, opuestos a los pétalos G(5), unilocular, con placentación central. Polinización entomófila. Fruto: una cápsula. Generalmente 5 estambres, 5 sépalos unidos en la base, 5 pétalos unidos en la base (a veces separados).
Lysimachia amoena ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-3500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Anagallis alternifolia var alternifolia, A. alternifolia var. minor, A. alternifolia var. tenelliformis fma. laxa, A. alternifolia var. repens, A. alternifolia var. densifolia, A. alternifolia var. angustifolia, Lysimachia repens, Euparea chilensis
inaturalist | ChileFlora | Kew | UdeC | EitelT
Superasteridae / Asteridae / Orden Caryophyllales / Familia Montiaceae
Calandrinia affinis ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Quiaca.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Países limítrofes: 2000-3400 m.
Países limítrofes: Argentina.
Calandrinia caespitosa ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, MAU, ARA, MAG.
Rango altitudinal: 1980-3950 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Calandrinia diffusa, C. rupestris, C. densa, C. rupestris var. skottsbergii, C. caespitosa var. skottsbergii, C. gayana var. glomerata, Claytonia caespitosa, Claytonia diffusa, Claytonia rupestris
Cistanthe crassifolia
Hierba suculenta. Perenne. Endémica.
Distribución: ATA.
Rango altitudinal: 10 m.
Sinónimos: Calandrinia crassifolia
Cistanthe grandiflora ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: Doquilla, pata de guanaco, hierba del corrimiento, mármol, renilla.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 5-2800 m.
Sinónimos: Cistanthe discolor, Calandrinia discolor, Calandrinia grandiflora, Calandrinia glauca
inaturalist | ChileFlora | Chilean Endemics | niboldus | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | UdeC | ✏️josailustraciones
Viveros: Pocochay | Pumahuida | las Brujas | Jardin Mediterraneo
Cistanthe laxiflora ⬤
Hierba suculenta. Perenne. Endémica.
Distribución: COQ, VAL, BIO.
Rango altitudinal: 5-1600 m.
Sinónimos: Calandrinia laxiflora, Cistanthe speciosa, Calandrinia speciosa, Calandrinia spectabilis
inaturalist | Chilean Endemics | floranativa | publicación | UdeC
Vivero: Pumahuida
Cistanthe longiscapa ⬤ ⬤⬤⬤⬤
Hierba. Anual. Endémica.
Distribución: ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 5-3800 m.
Sinónimos: Calandrinia litoralis, Calandrinia longiscapa
inaturalist | Chilean Endemics | ChileFlora | UdeC | ChateauPerouse | PatagoniaWildflowers | biodiversidad_chilena
Cistanthe picta ⬤ ⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO.
Rango altitudinal: 1100-4100 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Calandrinia picta, Claytonia picta
inaturalist | ChileFlora | Giorgetta | niboldus | UdeC | PatagoniaWildflowers
Montiopsis andicola ⬤⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB.
Rango altitudinal: 700-3600 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Calandrinia andicola, Calandrinia denticulata, C. denticulata var. andicola, C. denticulata var. echinata, Calandrinia tricolor, Calandrinia oligantha, Calandrinia saxifraga, C. saxifraga var. oligantha
inaturalist | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC | chariftala | niboldus
Montiopsis umbellata ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Flor de la mistela.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LLA.
Rango altitudinal: 40-3000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Talinum umbellatum, Calandrinia umbellata, Calandrinia hispida, Calandrinia phalacra, Calandrinia sanfurgi, Calandrinia sericea var. phalacra, Calandrinia sericea var. aequipes, Calandriniopsis umbellata
inaturalist | ChileFlora | ChateauPerouse | niboldus | PatagoniaWildflowers | UdeC
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: Anojarjinchu.
Distribución: ANT, ATA.
Rango altitudinal: 20-1300 m.
Sinónimos: Silvaea amarantoides, Cistanthe amarantoides, Silvaea corrigioloides
Publicación | inaturalist | ChileFlora | Giorgetta | PatagoniaWildflowers | niboldus | UdeC
Philippiamra salsoloides ⬤
Hierba. Anual. Nativa.
Nombre vulgar: Congonilla, kámin.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 1200-4300 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Calandrinia salsoloides, Calandrinia calocephala, Calandrinia spicigera, Calandrinia acuminata, Cistanthe salsoloides, Silvaea salsoloides
inaturalist | ChileFlora | Giorgetta | ChateauPerouse | niboldus | UdeC
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Portulacaceae
Portulaca philippii ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA.
Rango altitudinal: 500-3600 m.
Países limítrofes: Bolivia.
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Amaranthaceae
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Rubí.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, VAL.
Rango altitudinal: 0-600 m.
Países limítrofes: Bolivia y Perú.
Sinónimos: Alternanthera junciflora, Achyranthes porringens
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | floranativa | UdeC
Viveros: Pumahuida | El Palomar | Limache
Chenopodium quinoa ★
Hierba. Anual. Nativa.
Nombre vulgar: Quínoa, quingua, chula, ch’iva, ch’ivaqhora.
Distribución: TAR, ANT, NUB, LLA.
Rango altitudinal: 0-3800 m.
Países limítrofes: Argentina, Bolivia y Perú.
Sinónimos: Chenopodium quinoa fma. purpurascens
inaturalist | Theferns | UdeC
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Frankeniaceae
Frankenia salina ⬤ ⬤
Subarbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Hierba del salitre, vichilla, dichilla.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Sinónimos: Ocymum salinum, Velezia latifolia, Frankenia berteroana, Frankenia micrantha, F. micrantha var. berteroana, Frankenia campestris, Frankenia grandifolia, F. grandifolia var. micrantha, F. grandifolia var. campestris, Frankenia latifolia, Frankenia salina var. micrantha
Curriculum nacional | inaturalist | UdeC
Viveros: Pumahuida
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Polygonaceae
Chorizanthe dasyantha
Subarbusto. Endémico.
Distribución: ATA, COQ, VAL.
Rango altitudinal: 15-65 m.
Sinónimos: Chorizanthe fasciculata, Chorizanthe parviflora, Chorizanthe humilis, Chorizanthe illapelina, Chorizanthe intricata, Chorizanthe tenuis
Rumex maricola
Hierba. Perenne. Endémica.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Sinónimos: Rumex cuneifolius var. maricola, R. arenarius
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Aizoaceae
Carpobrotus chilensis ⬤⬤ ⬤
Hierba suculenta. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Doca.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, JFE.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Mesembryanthemum chilense, Carpobrotus aequilaterus
inaturalist | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC | NubleNaturaleza | Theferns
Viveros: las Brujas | SurVivero | Jardin La Palma
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Plumbaginaceae
Armeria maritima ⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-3200 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Armeria macloviana, Armeria curvifolia, Armeria andina, Armeria chilensis, Armeria androsaceae, Armeria brachyphylla, Armeria delfinii, Armeria exaristata, Armeria tenuifolia, Armeria aegialea, Armeria patagonica, Armeria bella, A. maritima subsp. andina, Statice punicea, Statice macloviana, Statice maritima
Nota: Para sinonimia completa, ver E. Ruiz, Flora de Chile 2(3): 2. 2005.
FPhilippi | inaturalist | ChateauPerouse | UdeC
Viveros: CubresuelosChile, Tricao
Arbusto o subarbusto. Nativo.
Distribución: ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 0-2500 m.
Países limítrofes: Argentina, Bolivia y Perú.
FPhilippi | inaturalist | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | ChateauPerouse | UdeC
Viveros: 5 Pinos | Pumahuida | FlorAconcagua
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Nyctaginaceae
Hierbas o plantas leñosas (lianas). Flores bracteadas, con un involucro que simula un cáliz. Perigonio petaloide, gamotépalo. Fruto indehiscente, con una sola semilla. 5 sépalos petaloides fusionados en tubo, abren en la tarde; sin pétalos reales, pero puede tener brácteas vistosas (ej: bougainvillea); hipógino; hojas simples opuestas.
Mirabilis acuta ⬤ ⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: Tapahua.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 500-2900 m.
Sinónimos: Oxybaphus ovatus var. acutus, Mirabilis trollii
Involucros unifloros, no acrescentes durante la fructificación. Hojas inferiores pubescentes.
M. acuta var. jilesiana: Lámina de las hojas basales de 4,2-4,5 x 3,9-4,4 cm long. Antocarpo de 7-8 x 5 mm
M. acuta var. acuta: Lámina de las hojas basales de hasta 4 cm long. Antocarpo de 4,5-6,0 x 3,0-4,3 mm
inaturalist | Floranativa | Chilean Endemics | Publicación: var. acuta | Publicación: var. jilesiana | UdeC
Mirabilis elegans
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Países limítrofes: Perú.
Sinónimos: Allionia elegans, Oxybaphus dichotomus, O. elegans, O. san-romani, Mirabilis elegans var. dichotoma
Involucros unifloros, de 6,5-10 mm, no acrescentes durante la fructificación. Hojas inferiores glabras o apenas pilosas. Perigonio petaloide de hasta 1,5 cm. Planta de sitios naturales.
inaturalist | Publicación | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC
Mirabilis ovata ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, LBO.
Rango altitudinal: 0-3200 m.
Países limítrofes: Argentina y Perú.
Sinónimos: Oxybaphus campestris, Oxybaphus ovatus, Allionia ovata, Calyxhymenia ovata, Mirabilis campestris
Involucros 1-3-floros, notoriamente acrescentes durante la fructificación
inaturalist | Publicación | ChileFlora | ChateauPerouse | UdeC | PatagoniaWildflowers
Viveros: floraconcagua | Pumahuida |
Mirabilis prostrata ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 0-1400 m.
Países limítrofes: Argentina, Bolivia y Perú.
Sinónimos: Allionia micrantha, A. excelsa, A. prostrata, Oxybaphus micranthus, O. prostratus, Calyxhymenia prostrata
Planta decumbente o erecta, muy ramificada. Tépalos de hasta 10 mm. Base foliar obtusa o truncada, nunca atenuada. Hojas inferiores glabras o apenas pilosas. Involucros <6,5 mm, unifloros, no acrescentes durante la fructificación
inaturalist | Publicación | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC
Superasteridae / Euasteridae / Orden Caryophyllales / Familia Phytolaccaceae
Ercilla spicata ⬤ ⬤⬤⬤
Arbusto trepador. Endémico.
Nombre vulgar: Coralillo, siete huiras, voqui-auca, voqui-traro.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Sinónimos: Ercilla volubilis, Ercilla spicata, Galvezia spicata, Suriana volubilis, Bridgesia spicata, Apodostachys densiflora, Phytolacca volubilis
FPhilippi | inaturalist | Floranativa | Chilean Endemics | ChateauPerouse | UdeC
Arbusto trepador. Endémico.
Nombre vulgar: Coralillo, siete huiras, voqui-auca, voqui-traro.
Distribución: MAU, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 0-300 m.
Phytolacca chilensis ⬤ ⬤⬤ ⬤
Subarbusto. Endémico.
Distribución: VAL, RME, LBO.
Sinónimos: Pircunia chilensis.
Superasteridae / Asteridae / Euasteridae / Campanulidae / Orden Aquifoliales / Familia Cardiopteridaceae
Árbol. Endémico.
Nombre vulgar: Huillipatagua, naranjillo.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LLA.
Rango altitudinal: 0-700 m.
Sinónimos: Villaresia mucronata, Villaresia gongonha var. pungens, Villaresia chilensis, Villaresia pungens, Villaresia mucronata var. laeta, Patagua chilensis
Propagación: por semilla previa maceración o eliminación manual de la cubierta carnosa. El almácigo se hace estratificado en otoño, ya que el embrión rompe su latencia mediante el frio. Germina en primavera y se repica cuando tenga dos hojas verdaderas (las primeras dos son cotiledones, luego crecen las verdaderas). La mezcla de suelo es una parte de compost, media de arena y media de tierra ácida. Tolera distintos tipos de suelos mientras que tengan humedad. Al cuarto año alcanza ~1,5 m y empieza la floración a los diez años. El crecimiento se puede acelerar odando las ramillas laterales en invierno.
Amenazadas Zona Centro-Sur | FPhilippi | Curriculum nacional | Ficha MMA | inaturalist | Chilebosque | ArbNatDonoso | ✏️bioilustraciones | Chilean Endemics | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida | La Huella | Lahuen | FlorAconcagua
✿✿✿✿
🌤️/🌥️ 🚿/💦
10-20 m
Siempreverde
Flor perfumada
Flor:sep-nov
Fruto:feb-may
Vulnerable
Fotos 1 y 2: © Benjamín Silva Ahumada
Superasteridae / Asteridae / Euasteridae / Campanulidae / Orden Asterales / Familia Campanulaceae
Hierba. Anual. Endémica.
Nombre vulgar: Pata de pajarito.
Distribución: ATA, COQ.
Rango altitudinal: 500-1000 m.
Sinónimos: Cyphocarpus rigescens fma. glabratus
FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC
Lobelia bridgesii ⬤ ⬤⬤⬤
Subarbusto. Endémica.
Nombre vulgar: Tupa rosada.
Distribución: LRI.
Rango altitudinal: 0-200 m.
Sinónimos: Tupa bridgesii, Tupa blanda, Rapuntium bridgesii, Rapuntium blandum, Rapuntium lucaeanum, Dortmanna bridgesii, Dortmanna blanda, Dortmanna lucaeana, Lobelia blanda, Lobelia lucaeana
Amenazadas Zona Centro-Sur | FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | Ficha MMA | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | UdeC
Lobelia excelsa ⬤ ⬤⬤
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Tupa.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 0-1200 m.
Sinónimos: Lobelia salicifolia, Lobelia gigantea, Lobelia neriifolia, Lobelia arguta, Tupa salicifolia, Tupa kingi, Tupa glaucescens, Tupa arguta, Rapuntium excelsum, Dortmanna excelsa, Dortmanna arguta
FPhilippi | inaturalist | ✏️bioilustraciones | ChileFlora | PatagoniaWildflowers | niboldus | Chilean Endemics | Floranativa | UdeC
Viveros: Pumahuida
✿✿✿
☀️💦💧
2,5-3 m
Siempreverde
Colibrí
Flor: primavera-verano
Lobelia tupa ⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: Tupa, tabaco del diablo.
Distribución: VAL, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, JFE*.
*Introducida en el Archipiélago Juan Fernández.
Rango altitudinal: 0-1000 m.
Sinónimos: ver en link UdeC
Propagación: Las semillas se colectan en otoño y se guardan en bolsas de papel en un lugar fresco, seco y oscuro. En la primavera se plantan en almácigo normal, ⅓ arena, ⅓ compost y ⅓ tierra de jardín.
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | TheFerns | PatagoniaWildflowers | NubleNaturaleza | ChileFlora | UdeC
Viveros: La Huella | Jardin Botanico
Subarbusto. Endémico.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 0-600 m.
Wahlenbergia fernandeziana ⬤ ⬤
Arbusto o subarbusto. Endémico.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 0-600 m.
Sinónimos: Campanula larraini
Wahlenbergia masafuerae ⬤ ⬤
Subarbusto. Endémico.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 0-1100 m.
Sinónimos: Euphorbia masafuerae
Superasteridae / Asteridae / Euasteridae / Campanulidae / Orden Bruniales / Familia Columelliaceae
Arbusto o árbol pequeño. Nativo.
Nombre vulgar: Chapico, taique, michai blanco, trautrau.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-1200 m.
Países limítrofes: Argentina, Bolivia y Perú.
Sinónimos: Desfontainia chilensis, Desfontainia ilicifolia, Desfontainia hookeri, Desfontainia novemdentata, Desfontainia acutangula, Desfontainia spinosa, Desfontainia obovata, Desfontainia parvofolia, Desfontainia costaricensis, Desfontainia pulchera, Desfontainia splendens, Desfontainia spinosa var. hookeri, Desfontainia spinosa var. chilensis, Desfontainia spinosa var. parvifolia, Desfontainia steyemarkii, Linkia peruviana, Linkia spinosa, Linkia splandens
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | Darwinion | ChileFlora | Propagación vegetativa | TheFerns | UdeC
Viveros: Pilmaiquen
Superasteridae / Asteridae / Euasteridae / Campanulidae / Orden Escalloniales / Familia Escalloniaceae
Escallonia alpina ⬤ ⬤⬤⬤⬤
Arbusto. Nativo.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 200-2300 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Escallonia araucana, Escallonia fonckii var. araucana, Escallonia fonckii, Escallonia alpina var. glaberrima, Escallonia sparsiflora
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | PatagoniaWildflowers | niboldus | UdeC var. alpina | UdeC var. glabrata
Viveros: Pumahuida
Escallonia callcottiae ⬤ ⬤
Arbusto o árbol pequeño. Endémico.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 0-800 m.
Sinónimos: Escallonia callcottiae var. fernandeziana, Escallonia rubricaulis, Escallonia fernandeziana
Ficha MMA | inaturalist | Chilebosque | Chilean Endemics | UdeC
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Sauco cimarrón.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 500-2000 m.
✿✿✿✿
Fotos: © M. Teresa Eyzaguirre
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Corontillo, ñipa, barraco, siete camisas.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Sinónimos: Escallonia glandulosa, Escallonia viscosa, Escallonia grahamiana, Escallonia illinita var. stenopetala, Escallonia illinita var. pubicalycina, Escallonia stenopetala, Escallonia illinita var. beta
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | Floranativa | PatagoniaWildflowers | UdeC
Viveros: Pumahuida | las Brujas | SurVivero
✿✿✿
☀️💦
3 m
Siempreverde
Arbusto o árbol pequeño. Endémico.
Nombre vulgar: Corontillo, mardoño.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 0-2000 m.
Sinónimos: Stereoxylon pulverulentum, Escallonia spinulosa, Escallonia resinosa, Escallonia berteriana, Escallonia resiniflua, Escallonia pulverulenta var. berteriana, Escallonia pulverulenta var. resiniflua
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | EnersisHuinay | ✏️bioilustraciones | Chilebosque | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | TheFerns | Floranativa | Chilean Endemics | UdeC var. pulverulenta | UdeC var. glabra
Viveros: Pumahuida | Ecores | Guayacanes | Jardin Mediterraneo
Escallonia rubra var. rubra ⬤ ⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Ñipa, siete camisas colorado, möki, müki.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 10-1500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Stereoxylon rubrum, Escallonia poeppigiana, E. poeppigiana var. longifolia, Escallonia littoralis, E. littoralis var. concinna, Escallonia punctata, Escallonia duplicato-serrata, Escallonia rubra var. uniflora, E. rubra var. punctata, E. rubra var. multiflora, E. rubra var. glabriuscula, Escallonia concinna, Escallonia macrantha var. duplicato-serrata, Escallonia rahmeri, Escallonia commutata, Escallonia berberifolia, Escallonia dumetorum
Curriculum nacional | FPhilippi | inaturalist | La Nación | Parque Urbano El Bosque | TheFerns | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | UdeC
Viveros: La Huella | Pumahuida | Guayacanes | las Brujas | Pocochay | Chinigue | Camelia y Lavanda | Jardin Mediterraneo
✿✿✿✿
☀️/🌤️ 🚿/💦
5 m
Siempreverde
Colibrí
Fotos: © M. Teresa Eyzaguirre (FPhilippi)
Escallonia rubra var. macrantha ⬤ ⬤
Arbusto. Endémico.
Distribución: MAU, NUB, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 3-970 m.
Sinónimos: Escallonia macrantha
FPhilippi | inaturalist | TheFerns | UdeC
Viveros: 5 Pinos | CubresuelosChile
Superasteridae / Asteridae / Euasteridae / Campanulidae / Orden Asterales / Familia Asteraceae
Subfamilia Asteroideae - tribu Eupatorieae
Ageratina glechonophylla ⬤ ⬤
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Barba de viejo, barbón.
Distribución: ANT, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO.
Rango altitudinal: 5-1600 m.
Países limítrofes: Bolivia y Perú.
Sinónimos: Eupatorium glechonophyllum, Ageratina remyana, Eupatorium remyanum
inaturalist | niboldus | Chilean Endemics | ChileFlora | UdeC
Aristeguietia salvia ⬤⬤ ⬤
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Pegajosa, salvia macho, pega.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO.
Rango altitudinal: 5-1200 m.
Sinónimos: Eupatorium salvium
inaturalist | niboldus | Chilean Endemics | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida
Arbusto. Endémico.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 0-1800 m.
Sinónimos: Eupatorium paradoxus, Nothites baccharidea, Stevia baccharoides
FPhilippi | GDC La Chimba | Chilean Endemics | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Rabo de zorro.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 0-3400 m.
Sinónimos: Eupatorium foliolosum, Ophryosporus foliolosus, Eupatorium decipiens, Eupatorium volckmannii, Kuhnia multiramea
FPhilippi | GDC La Chimba | Chilean Endemics | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Subarbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Mulumulu.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA.
Rango altitudinal: 220-3600 m.
Sinónimos: Stevia hyssopifolia, Stevia menthaefolia, Stevia hyssopifolia var. panulensis; Porophyllum tarapacanum
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Subfamilia Asteroideae - tribu Coreopsideae
Bidens triplinervia var. macrantha
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Flor amarilla.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 1000-3300 m.
Sinónimos: Bidens macrantha, Bidens humilis var. macrantha, Bidens andicola var. decomposita
Subfamilia Asteroideae - tribu Madieae
Subarbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Chamicilla, manzanilla cimarroma, chamiza blanca.
Distribución: TAR, ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, JFE.
Nota: Introducida en el Archipiélago Juan Fernández.
Rango altitudinal: 0-600 m.
Sinónimos: Achyropappus maritimus, Stylesia puberula, Stylesia ambrosioides, Eriophyllum ambrosioides
FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | GDC La Chimba | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | UdeC
Subfamilia Asteroideae - tribu Heliantheae
Austroflourensia thurifera ⬤ ⬤
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Incienso, maravilla del campo.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 400-1000 m.
Sinónimos: Helianthus thurifera, Helianthus glutinosus, Helianthus besserianus, Diomedea thurifera, Flourensia besseriana, Flourensia thurifera, Flourensia thurifera var. lanceolata
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | Chilean Endemics | inaturalist | Floranativa | Chilebosque | ChileFlora | UdeC | Kew
Viveros: Guayacanes
Subfamilia Asteroideae - tribu Astereae
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Chilca.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Baccharis eupatorioides, B. racemosa var. eupatorioides, B. fastigiata, B. racemosa var. typica, B. racemosa var. angolensis, B. rigida, B. eupatorioides var. ß, B. eupatorioides var. gama, Baccharis ovata, Molina racemosa, Neomolina racemosa
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida
☀️💦
4 m
Siempreverde
Flor: primavera-verano
Arbusto. Endémico.
Distribución: ATA, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Sinónimos: Baccharis rhomboidalis subsp. truncata, B. rhomboidalis var. nemorosa, Baccharis involucrata, Baccharis nemorosa
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida
✿✿✿
1,5 m
Siempreverde
Flor: primavera-verano
Subarbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Verbena de tres esquinas.
Distribución: TAR, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 0-2400 m.
Países limítrofes: Argentina y Bolivia.
Sinónimos: Molina sagittalis, Pingraea sagittalis
Hojas elíptico-oblongas, de 1,5-3 cm de largo; capítulos amontonados en el ápice de las ramas. Tallos provistos de alas longitudinales. Capítulos sésiles o brevísimamente (1-2 mm) pedunculados.
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida
Subarbusto. Endémico.
Nombre vulgar: hierba del chivato.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 100-2000 m.
Sinónimos: Haplopappus caespitosus, Diplopappus macrocephalus, Aster macrocephalus, Haplopappus scaposus, Haplopappus spinulosus, Haplopappus serrulatus, Aster spinuliger
FPhilippi | Curriculum Nacional | PatagoniaWildflowers | UdeC | Floranativa | inaturalist | ChileFlora
Viveros: Ecores | Como Maleza | Pumahuida | FlorAconcagua
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Fulel, huellen.
Distribución: TAR, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS, JFE.
Nota: Introducida en el Archipiélago Juan Fernández.
Rango altitudinal: 0-2500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Solidago linearifolia, Solidago microglossa var. linearifolia, Solidago coquimbana, Solidago floribunda, Solidago laxiflora, Solidago recta, Solidago parviflora, Solidago valdiviana, Aster sagei
FPhilippi | La Nación | Darwinion | inaturalist | UdeC
Subfamilia Asteroideae - tribu Senecioneae
Iocenes virens
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: LRI, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 200-1200 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Senecio acanthifolius, S. acanthifolius subsp. virens, Senecio virens, Iocenes acanthifolius, Iocenes acanthifolius subsp. virens, Senecio ombrophyllus
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: hierba zonza.
Distribución: COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 300-1200 m.
Sinónimos: Adenotrichia amplexicaulis, Heterolepis conyzoides
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | niboldus | Chilean Endemics | inaturalist | UdeC
Viveros: FlorAconcagua
Senecio antofagastanus ⬤ ⬤⬤
Subarbusto. Endémico.
Distribución: ANT.
Rango altitudinal: 1000 m.
Subfamilia Mutisioideae - tribu Nassauvieae
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: LBO, MAU.
Rango altitudinal: 1000-2000 m.
Países limítrofes: Argentina.
FPhilippi | inaturalist | Smithsonian synopsis | Darwinion | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 2000-3000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Eizaguirrea candollei, Eizaguirrea cirsioides, Eizaguirrea sonchifolia, Lasiorhiza floribunda, Leuceria racemosa, Leuceria sonchifolia
FPhilippi | Smithsonian synopsis | inaturalist | Darwinion | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 1800-3000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Chabraea gayana, Leuceria nudicaulis, Leuceria popetana
FPhilippi | Smithsonian synopsis | inaturalist | Darwinion | UdeC
Leucheria gilliesii ⬤ ⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: RME, MAU, ARA.
Rango altitudinal: 1900-2500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Leuceria hieracioides, Leuceria nivea
Smithsonian synopsis | inaturalist | Darwinion | ChileFlora | UdeC
Leucheria glacialis ⬤⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 0-2600 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Chabraea glacialis, Lasiorhiza glacialis, Leuceria araucana, Leuceria discolor, Leuceria glacialis var. longifolia, Leuceria longifolia, Leuceria pauciflora, Leuceria thermarum var. araucana
FPhilippi | Smithsonian synopsis | inaturalist | Darwinion | PatagoniaWildflowers | UdeC
Leucheria purpurea ⬤⬤⬤ ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 500-1000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Chabraea purpurea, Perdicium purpureum, Lasiorhiza purpurea, Leuceria purpurea, Leucheria millefolium
FPhilippi | PatagoniaWildflowers | inaturalist | Darwinion | UdeC
Leucheria tomentosa ⬤ ⬤⬤⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Endémica.
Distribución: ANT, ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 0-2000 m.
Sinónimos: Lasiorrhiza tomentosa, Homoeanthus tomentosus, Chabraea tomentosa, Chabraea abbreviata, Chabraea elongata, Chabraea tenuior, Chabraea tenuior, Leucheria tenuis, Chabraea berteroniana, Leuceria cinerea, Lasiorrhiza cinerea, Chabraea cinerea, Leuceria pulchella, Chabraea pulchella, Leucheria glandulosa, Chabraea glandulosa, Leucheria senecioides, Lasiorhiza senecioides, Leucheria cumingii, Chabraea abbreviata, Leuceria abbreviata, Chabraea elongata, Leuceria senecioides var. purpurascens, Lasiorrhiza pulchella, Leucheria oligocephala, Lasiorhiza oligocephala, Leuceria eriochlaena, Lasiorhiza eriochlaena, Leuceria peduncularis, Lasiorhiza peduncularis, Leucheria cerberoana, Lasiorhiza cerberoana, Leucheria menana, Lasiorhiza menana, Chabraea glabriuscula, Lasiorhiza glabriuscula, Leuceria glabriuscula, Chabraea modesta, Lasiorhiza modesta, Leuceria modesta, Leucheria multiflora, Lasiorhiza multiflora, Leuceria glabrata, Leuceria debilis, Trixis senecioides
FPhilippi | sinonimia | PatagoniaWildflowers | Chilean Endemics | niboldus | inaturalist | UdeC
Nassauvia axillaris ⬤⬤ ⬤
Arbusto. Nativo.
Distribución: COQ, VAL, RME.
Rango altitudinal: 1000-4600 m.
Países limítrofes: Argentina y Bolivia.
Sinónimos: Acanthophyllum axillare, Strongyloma axillare, Triptilion axillare
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | UdeC | SIB | PatagoniaWildflowers | FloraMendocina | Darwinion | FaunayFloraArg | mortenross | Plantnet | Kew | Publicación Albizzati
Moscharia pinnatifida ⬤⬤
Hierba. Anual. Endémica.
Nombre vulgar: Almizcle.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB.
Rango altitudinal: 0-2000 m.
inaturalist | niboldus | Floranativa | ChileFlora | Chilean Endemics | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 1000-2000 m.
Países limítrofes: Argentina
Sinónimos: Clarionea affinis, Clarionea fonkii
FPhilippi | inaturalist | Darwinion | UdeC
Perezia pedicularidifolia ⬤ ⬤⬤⬤
Hierba. Anual. Nativa.
Nombre vulgar: Estrellita de los Andes.
Distribución: MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA, AYS.
Rango altitudinal: 1000-2200 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Perdicium pedicularidifolium, Homoeanthus variabilis, Clarionea comosa, C. laciniata, C. parvifolia, C. variabilis, C. volkmanii, C. humilis, Perezia laciniata, P. laciniata var. comosa, P. pedicularidifolia var. parvifolia, P. variabilis, P. pedicularidifolia var. humilis
FPhilippi | inaturalist | Darwinion | ✏️bioilustraciones | wiki | SIB | Flora Argentina | ✏️ilustración | alpine | ChileFlora | Plantnet | gbif | UdeC
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Estrella de los Andes.
Distribución: NUB, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 1200-2000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Perezia brachylepis, Calorezia prenanthoides
FPhilippi | inaturalist | Darwinion | UdeC
Perezia recurvata subsp. recurvata
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LLA, AYS, MAG.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Chaetanthera recurvata, Clarionea recurvata, Clarionia recurvata, Clarionea reflexa, Perezia doniana, Perezia reflexa, Perdicium recurvatum, Homoianthus donianus, Homoianthus inermis
FPhilippi | inaturalist | Darwinion | ChileFlora | UdeC
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Cola de ratón.
Distribución: ATA, COQ, VAL.
Rango altitudinal: 0-3000 m.
Sinónimos: Jungia dentata, Jungia revoluta, Jungia revoluta var. dentata, Pleocarphus dentatus
Subarbusto. Nativo.
Distribución: AYP, TAR, ANT, ATA, COQ, VAL.
Rango altitudinal: 0-800 m.
Países limítrofes: Perú.
Sinónimos: Polyachyrus fuscus var. roseus, Polyachyrus roseus, Diaphoranthus fuscus
Arbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Parrila blanca, tola blanca, voqui blanco.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI, LLA.
Rango altitudinal: 200-1200 m.
Sinónimos: Proustia pyrifolia var. canescens, Proustia oblongifolia, Proustia glandulosa, Proustia pyrifolia fma. glandulosa
FPhilippi | GDC Trepadoras | inaturalist | Floranativa | Chilean Endemics | ChileFlora | bioruar_96 | ✏️nothofaga | UdeC
Viveros: FlorAconcagua
Hierba. Anual. Endémica.
Distribución: ATA, COQ.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Sinónimos: Triptilion compactum, Triptilion pusillum
FPhilippi | niboldus | Chilean Endemics | inaturalist | UdeC
Triptilion spinosum ⬤⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Endémica.
Nombre vulgar: Siempreviva.
Distribución: ANT, COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA, LRI.
Rango altitudinal: 0-1500 m.
Sinónimos: Triptilion bulbosum, Triptilion diffusum, Triptilion digitatum, Triptilion pectinatum var. millefolium, Triptilion pectinatum, Triptilion ramulosum, Triptilion spinosum var. eriochlaenum, T. spinosum var. integrifolium, T. spinosum var. remyanum, Triptilion humile, Triptilion integrifolium, Triptilion laciniatum, Triptilion millefolium, Triptilion remyanum, Nassauvia spinosa, Nassauvia diffusa
FPhilippi | inaturalist | niboldus | Chilean Endemics | Darwinion | UdeC
Subfamilia Mutisioideae - tribus Mutisieae y Onoseridae
Mutisia araucana ⬤⬤⬤
Subarbusto trepador. Endémico.
Distribución: BIO, ARA.
Rango altitudinal: 800-1400 m.
FPhilippi | GDC Trepadoras | Chilean Endemics | inaturalist | UdeC
Mutisia brachyantha ⬤ ⬤⬤
Subarbusto trepador. Endémico.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 1200 m.
FPhilippi | NubleNaturaleza | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Mutisia hamata ⬤⬤⬤⬤
Subarbusto trepador. Nativo.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 2500-4500 m.
Países limítrofes: Argentina y Bolivia.
Sinónimos: Mutisia microphylla
FPhilippi | GDC Trepadoras | inaturalist | Darwinion | PatagoniaWildflowers | ChileFlora | Flora Argentina | Giorgetta | Kew | SDSU | UdeC
Mutisia ilicifolia var. ilicifolia
Arbusto trepador. Endémico.
Nombre vulgar: Clavel del campo, grasilla, flor de granada, hierba del jote, flor de la canela.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB.
Rango altitudinal: 1000-1800 m.
Sinónimos: Aplophyllum ilicifolium, Mutisia breviflora, Mutisia consobrina, Mutisia eriocephala, Mutisia grossedentata, Mutisia ilicifolia, Mutisia ilicifolia var. cavanillesii, Mutisia involucrata var. consobrina
FPhilippi | GDC Trepadoras | PatagoniaWildflowers | inaturalist | niboldus | ChileFlora | UdeC
Subarbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Chirchirkuma, chinkachinka, wichakaña.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 4000 m.
Países limítrofes: Bolivia y Perú.
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Mutisia spectabilis ⬤ ⬤⬤
Subarbusto trepador. Endémico.
Nombre vulgar: Clavel del aire.
Distribución: COQ, VAL.
Rango altitudinal: 1300-2800 m.
FPhilippi | GDC Trepadoras | inaturalist | niboldus | Chilean Endemics | ChileFlora | UdeC
Mutisia subulata fma. subulata
Subarbusto trepador. Nativo.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO, ARA.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Guariruma inflexum, Mutisia hookeri var. scandens, Mutisia inflexa, Mutisia inflexa var. imberbis, Mutisia inflexa var. melanopoga, Mutisia subulata var. cavanillessii, Mutisia versicolor
FPhilippi | GDC Trepadoras | inaturalist | PatagoniaWildflowers | peter.does.photo | niboldus | ✏️bioilustraciones | ChileFlora | UdeC
Mutisia subulata fma. rosmarinifolia
Subarbusto trepador. Nativo.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU, NUB, BIO.
Rango altitudinal: 1700-3000 m.
Países limítrofes: Bolivia.
Sinónimos: Mutisia linearifolia, Mutisia gracilis, Mutisia hookeri, Mutisia subulata var. major, Mutisia hookeri var. rosmarinifolia, Mutisia elegans, Mutisia subulata var. gracilis, Mutisia linearifolia var. hookeri
⬤⬤⬤⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Nombre vulgar: Oreja de chancho, hierba santa.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 1400-4000 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Chionoptera gayophyta, Pachylaena rosea, Pachylaena gayophyta
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | Chloris | ✏️ilustración | Publicación | AlpineGardenSoc | Flora Argentina | Plantillustrations | renca.nativa | SIB | Darwinion | UdeC | Kew
Subfamilia Barnadesioideae
Arbusto. Nativo.
Nombre vulgar: Hierba blanca.
Distribución: COQ, VAL, RME, LBO, MAU.
Rango altitudinal: 850-2500 m.
Países limítrofes: Argentina.
Sinónimos: Barnadesia flavescens, Chuquiraga alpina, Chuquiraga chrysantha, Chuquiraga oppositifolia var. angustifolia, Chuquiraga oppositifolia var. macrantha
FPhilippi | inaturalist | PatagoniaWildflowers | niboldus | ChileFlora | UdeC
Viveros: Pumahuida
☀️💦
80 cm
Siempreverde
Pubescente
Espinas
Flor: verano
Chuquiraga spinosa subsp. rotundifolia ⬤
Hierba. Perenne. Nativa.
Distribución: AYP, TAR, ANT.
Rango altitudinal: 3500-4500 m.
Países limítrofes: Bolivia y Perú.
Sinónimos: Chuquiraga rotundifolia
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Centaurodendron schilleri
Arbusto. Endémico.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 375 m.
Arbusto. Endémico.
Distribución: ANT, ATA, VAL.
Rango altitudinal: 0-100 m.
Sinónimos: Centaurea floccosa var. atacamensis, Centaurea atacamensis
FPhilippi | ChileFlora | inaturalist | UdeC
Subarbusto. Endémico.
Distribución: ATA, COQ.
Rango altitudinal: 25-900 m.
Sinónimos: Centaurea chilensis var. stenolepis, Centaurea bridgesii
FPhilippi | inaturalist | UdeC
Plectocephalus bulbosus
Hierba. Perenne. Endémica.
Distribución: COQ, VAL, BIO, ARA, LLA.
Rango altitudinal: 0-700 m.
Sinónimos: Centaurea bulbosa, Centaurea dianthoides
inaturalist | Kew | UdeC
Plectocephalus cachinalensis ⬤ ⬤
Arbusto. Endémico.
Distribución: ANT, ATA, COQ.
Rango altitudinal: 0-2800 m.
Sinónimos: Centaurea cachinalensis
FPhilippi | inaturalist | ChileFlora | UdeC
Plectocephalus chilensis var. brevilobus
Subarbusto. Endémico.
Distribución: COQ, VAL.
Sinónimos: Centaurea chilensis var. breviloba
Plectocephalus chilensis var. chilensis
Subarbusto. Endémico.
Nombre vulgar: Hierba o flor del minero.
Distribución: ATA, COQ, VAL, RME, LBO.
Rango altitudinal: 1500-3500 m.
Sinónimos: Centaurea chilensis var. chilensis
FPhilippi | inaturalist | PatagoniaWildflowers | niboldus | chariftala | ChileFlora | UdeC
Subarbusto. Endémico.
Distribución: ATA, COQ, VAL.
Rango altitudinal: 0-2900 m.
Sinónimos: Centaurea floccosa
FPhilippi | inaturalist | PatagoniaWildflowers | FloraVallePutaendo | Ficha MMA | ChileFlora | UdeC | FlorulaChilensis | Kew
Vivero: Pumahuida
Arbusto o árbol pequeño. Endémico.
Nombre vulgar: Colecillo, col.
Distribución: JFE.
Rango altitudinal: 0-500 m.
Sinónimos: Dendroseris litoralis
FPhilippi | inaturalist | Chilean Endemics | Darwinion | UdeC | wiki | groki | Kew
Sonchus laceratus
Arbusto. Endémico.
Distribución: IDE.
Sinónimos: Thamnoseris lacerata, Thamnoseris lacerata fma. lacerata, Thamnoseris lacerata fma. obtusifolia
Ficha MMA | inaturalist | Posicion fiogenetica | conservacion | UdeC | wiki